ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਪੈਨਲ ਯੂਐਸ-ਚਾਈਨਾ ਇਕਨਾਮਿਕ ਐਂਡ ਸਕਿਓਰਿਟੀ ਰਿਵਿਊ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਪਾਇਆ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਚੀਨ ਦੀ ਹਮਾਇਤ “ਭਾਰਤ ਦੇ ਉਭਾਰ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ” ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਰਣਨੀਤੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। “ਚੀਨ ਦਾ ਦੂਜਾ ਮੋਰਚਾ: ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਹਿੰਦ-ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਰਣਨੀਤੀ ਦਾ ਭਵਿੱਖ” ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਅਧਿਆਏ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ “ਮਈ 2025 ਦੇ ਟਕਰਾਅ ਨੇ ਦਿਖਾਇਆ ਕਿ ਚੀਨ ਸੰਕਟ ਦੌਰਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਬੀਜਿੰਗ ਸਿੱਧਾ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਉਤਰਦਾ।” ਇਸ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਸਿੰਦੂਰ ਵੱਲ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਰਤ ਨੇ ਮਈ 2025 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਾਯੋਜਿਤ ਅੱਤਵਾਦੀ ਕੈਂਪਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫ਼ੌਜ ਅਤੇ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਵਿਰੁੱਧ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਗੁਪਤ ਅਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਦੋਵਾਂ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਕੇ, “ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਚੀਨ ਦੀ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋ ਰਹੀ ਫ਼ੌਜੀ ਭਾਈਵਾਲੀ ਨੇ ਦੋ-ਮੋਰਚਿਆਂ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਲਈ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧਦੀ ਗੰਭੀਰ ਚਿੰਤਾ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।” ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਸਿੰਦੂਰ ਦੀ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਮੌਕੇ ਇੰਡੀਆ ਟੁਡੇ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਚੀਨ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਪ੍ਰਸਾਰਕ ਸੀਸੀਟੀਵੀ ਨੇ ਏਵੀਏਸ਼ਨ ਇੰਡਸਟਰੀ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਚਾਈਨਾ (ਏਵੀਆਈਸੀ) ਦੇ ਚੇਂਗਦੂ ਏਅਰਕ੍ਰਾਫਟ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਐਂਡ ਰਿਸਰਚ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਦੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰਾਂ ਦੀਆਂ ਇੰਟਰਵਿਊਆਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤੀਆਂ। ਚੀਨ ਦਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਫ਼ੌਜੀ ਰਿਸ਼ਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਉਸ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਪਰਖ ਲਈ ਵਰਤਦਾ ਹੈ। ਟਕਰਾਅ ਦੌਰਾਨ ਇੰਜੀਨੀਅਰਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਇਸ ਭਾਈਵਾਲੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਪੈਨਲ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਬੀਜਿੰਗ ਰਣਨੀਤਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਬਹੁਤ ਅਹਿਮ ਹਿੰਦ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਖੇਤਰ ਜਾਂ ਆਈਓਆਰ…

ਪੈਨਲ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਬੀਜਿੰਗ ਰਣਨੀਤਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਬਹੁਤ ਅਹਿਮ ਹਿੰਦ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਖੇਤਰ ਜਾਂ ਆਈਓਆਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਣਨੀਤਕ ਮਹੱਤਤਾ ਨੂੰ ਸਮਝਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਕੂਟਨੀਤਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਉਲਝਾਈ ਰੱਖਣ ਲਈ ਚੀਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਫ਼ੌਜੀ ਤਿਆਰੀ ਵਧਾਈ, ਸਰਹੱਦ ਉੱਤੇ ਆਪਣੇ ਦਾਅਵੇ ਜਤਾਏ, ਹਿੰਦ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਜਲ ਸੈਨਾ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸਰਹੱਦੀ ਦਾਅਵਿਆਂ ਦੀ ਹਮਾਇਤ ਕੀਤੀ।

ਭਾਵੇਂ 2020 ਦਾ ਟਕਰਾਅ ਲੱਦਾਖ ਮੋਰਚੇ ਉੱਤੇ ਹੋਏ ਕਈ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ਨਾਲ ਠੰਢਾ ਪੈ ਗਿਆ, ਪਰ ਬੀਜਿੰਗ ਨੇ ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਨਵਾਂ ਤਣਾਅ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇੰਡੋ-ਤਿੱਬਤਨ ਬਾਰਡਰ ਪੁਲਿਸ ਜਾਂ ਆਈਟੀਬੀਪੀ ਦੇ ਮੁਖੀ ਨੇ ਕਈ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਚੀਨੀ ਫ਼ੌਜਾਂ ਨਾਲ ਲਗਾਤਾਰ ਟਕਰਾਅ ਹੋਣ ਦੀ ਗੱਲ ਮੰਨੀ। ਚੀਨ ਅਕਸਰ ਤਿੱਬਤ ਅਤੇ ਗੁਆਂਢੀ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਫ਼ੌਜੀ ਅਭਿਆਸ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਹਵਾਈ ਅੱਡਿਆਂ, ਰੇਲ ਲਾਈਨਾਂ ਅਤੇ ਲੌਜਿਸਟਿਕ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਕਰਕੇ ਚੀਨ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਮਜਬੂਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਜਲ ਸੈਨਾ ਦੇ ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਤੋਂ ਫੰਡ ਹਟਾ ਕੇ ਚੀਨ ਦੀ ਫ਼ੌਜੀ ਤਿਆਰੀ ਦੀ ਬਰਾਬਰੀ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲਾਵੇ। ਚੀਨੀ ਹੈਕਰ ਅਕਸਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਈਟੀ, ਦੂਰਸੰਚਾਰ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਉੱਤੇ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ਦੇ ਸਾਈਬਰ ਹਮਲੇ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਚੀਨ ਚੀਨੀ ਉਦਯੋਗਿਕ ਇਨਪੁਟਾਂ ਉੱਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨਿਰਭਰਤਾ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਉਠਾ ਕੇ, ਵਸਤਾਂ, ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ…

ਚੀਨ ਚੀਨੀ ਉਦਯੋਗਿਕ ਇਨਪੁਟਾਂ ਉੱਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨਿਰਭਰਤਾ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਉਠਾ ਕੇ, ਵਸਤਾਂ, ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਮਾਹਰਤਾ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਹ ਨੂੰ ਚੋਣਵੇਂ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਸ ਕੇ ਜਾਂ ਢਿੱਲਾ ਕਰਕੇ ਵੀ ਆਰਥਿਕ ਦਬਾਅ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਭਾਰਤ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਘਰੇਲੂ ਬਾਜ਼ਾਰ, ਹੁਨਰਮੰਦ ਕਾਰਜਬਲ, ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਅਤੇ ਵਧਦਾ ਉਦਯੋਗਿਕ ਅਧਾਰ ਚੀਨ ਦੇ ਬਦਲ ਵਜੋਂ ਨਿਰਮਾਣ ਦਾ ਟਿਕਾਣਾ ਬਣਨ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਬੀਜਿੰਗ ਇਹ ਕਦਮ ਲਾਗਤਾਂ ਥੋਪਣ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਨਿਰਮਾਣ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਦਾ ਹੈ। <a href="https://www.whatisindia.com/news/2026/11/modi-urges-industries-to-invest-focus-on-quality-and-exports/modi-urges-industries-to-invest-focus-on-quality-and-exports.html">ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਅਨ ਚੈਂਬਰਜ਼ ਆਫ਼ ਕਾਮਰਸ ਐਂਡ ਇੰਡਸਟਰੀ, ਯਾਨੀ ਫਿੱਕੀ, ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸੰਬੋਧਨ ਵਿੱਚ ਇਸੇ ਨੁਕਤੇ ਨੂੰ ਛੂਹਿਆ।</a>

ਬੀਜਿੰਗ ਨੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਇਨਪੁਟਾਂ ਅਤੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੇ ਨਿਰਯਾਤ ਉੱਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਾਈ, ਇੰਜੀਨੀਅਰਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਸੱਦ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਪਕਰਣ ਰੋਕ ਲਏ। ਇਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਨਿਰਮਾਣ ਮੱਠਾ ਪਿਆ, ਦਵਾਈ ਉਦਯੋਗ ਦੇ ਮੁੱਖ ਇਨਪੁਟਾਂ ਦੀਆਂ ਖੇਪਾਂ ਘਟੀਆਂ, ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਫ਼ ਊਰਜਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਪਾਉਣ ਲਈ ਬੈਟਰੀ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਉੱਤੇ ਨਿਰਯਾਤ ਨਿਯੰਤਰਣ ਲਾਏ ਗਏ। ਜਿਵੇਂ ਜਿਵੇਂ ਚੀਨੀ ਇਨਪੁਟਾਂ, ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਮਾਹਰਤਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸੀਮਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵਧੀ, ਭਾਰਤ ਨੇ ਚੀਨੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਅਤੇ ਉਪਕਰਣਾਂ ਉੱਤੇ ਕੁਝ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਢਿੱਲ ਦਿੱਤੀ। ਪੈਨਲ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਚੀਨੀ ਮਸ਼ੀਨਰੀ, ਪੁਰਜ਼ਿਆਂ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਉੱਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਿਰਭਰ ਹੈ।

ਚੀਨ ਭਾਰਤ, ਉਸ ਦੇ ਅਕਸ, ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਸਭਿਅਤਾ ਨੂੰ ਬਦਨਾਮ ਕਰਨ ਲਈ ਅਕਸਰ ਦੁਸ਼ਪ੍ਰਚਾਰ ਮੁਹਿੰਮਾਂ…

ਚੀਨ ਭਾਰਤ, ਉਸ ਦੇ ਅਕਸ, ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਸਭਿਅਤਾ ਨੂੰ ਬਦਨਾਮ ਕਰਨ ਲਈ ਅਕਸਰ ਦੁਸ਼ਪ੍ਰਚਾਰ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਸੁਤੰਤਰ ਅਧਿਐਨ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ 2020 ਦੇ ਗਲਵਾਨ ਟਕਰਾਅ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚੀਨ ਹੁਣ ਭਾਰਤ ਉੱਤੇ ਸਾਈਬਰ ਹਮਲਿਆਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਰੋਤ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੁਸ਼ਪ੍ਰਚਾਰ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਦਾ ਮਕਸਦ ਨਾਰਾਜ਼ ਹਾਸ਼ੀਏ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ, ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ੰਕੇ ਵਧਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਘਟਾਉਣਾ, ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਣ ਕਾਰਜਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨਾ ਹੈ।

ਪੈਨਲ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ “ਭਾਰਤ ਅਮਰੀਕੀ ਗੱਠਜੋੜ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਦੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੁਝ ਕੁ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਚੀਨ ਨਾਲ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਨੂੰ ਠੋਸ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨ ਜਿੰਨਾ ਪੈਮਾਨਾ ਹੈ।” ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੱਡੀ ਥਲ ਸੈਨਾ ਅਤੇ ਜਲ ਸੈਨਾ ਚੀਨ ਦੀ ਥਲ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਰਾਹੀਂ ਵਿਸਤਾਰ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਸੀਮਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਬੀਜਿੰਗ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੱਛਮੀ ਪਾਸੇ ਵੱਧ ਸਾਧਨ ਲਾਉਣੇ ਪੈਂਦੇ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਉਹ ਇਹ ਨਿਵੇਸ਼ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਲਈ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕਰਨਾ ਪਸੰਦ ਕਰਦਾ। ਪੈਨਲ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ “ਚੀਨ ਇਹ ਸਮਝਦਾ ਹੈ” ਅਤੇ ਠੀਕ ਇਸੇ ਕਰਕੇ “ਉਹ ਕਈ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉਭਾਰ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਲਈ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।”

ਭਾਰਤ ਦੇ ਉਭਾਰ ਨੂੰ ਸੀਮਤ ਕਰਨ ਦੀ ਚੀਨ ਦੀ ਬਹੁ-ਖੇਤਰੀ ਮੁਹਿੰਮ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ…

ਭਾਰਤ ਦੇ ਉਭਾਰ ਨੂੰ ਸੀਮਤ ਕਰਨ ਦੀ ਚੀਨ ਦੀ ਬਹੁ-ਖੇਤਰੀ ਮੁਹਿੰਮ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿਚਕਾਰ ਖੁਫ਼ੀਆ, ਸਮੁੰਦਰੀ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਣ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਹੋਰ ਡੂੰਘਾ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ। ਰਿਪੋਰਟ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਪੁਰਾਣੇ ਨਿਰਯਾਤ ਨਿਯੰਤਰਣ, ਖਰੀਦ ਨਿਯਮ ਅਤੇ ਵਿੱਤ ਸਾਧਨ 25 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਾਰੀ ਗਈ ਉਤਸ਼ਾਹੀ ਦੁਵੱਲੀ ਨੀਂਹ ਨੂੰ ਘੁੱਟ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 10 ਸਾਲਾ ਰੱਖਿਆ ਢਾਂਚਾ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।

ਸਰੋਤ: ਇੰਡੀਆ ਟੁਡੇ, ਦ ਵੀਕ, ਇੰਡੀਆ ਗਜ਼ਟ